Зөлфиә Хөсәйенова биләй. Уҡыу йорто өсөн ул яңы кеше түгел – 19 йыл эшләү дәүерендә бында ул башланғыс кластар уҡытыусыһынан алып тәрбиә буйынса директор кәңәшсеһенә тиклем юл үтә. Бөгөн беҙ Зөлфиә Мөхәмәтулла ҡыҙы менән «легенда-мәктәп» традицияларын нисек һаҡлап ҡалыу, ни өсөн таланттар баһалауҙан мөһимерәк һәм ул киләсәк мәктәбен нисек күреүе тураһында әңгәмәләшәбеҙ.
- Зөлфиә Мөхәмәтулла ҡыҙы, һеҙҙең педагогикаға юл бик эҙмә-эҙлекле булып күренә. Был бала саҡтан уҡ һайлаған һөнәр булдымы?
- Шулай тип тә әйтергә мөмкин. Һөнәр һайлауым ғаилә традицияһы менән билдәләнгән: беҙҙең нәҫелдә ата-әсәйем яғынан уҡытыусылар күп. Уларҙың күҙҙәренең янып тороуын күрҙем, һәм был тәбиғи юл ине. Минең нигеҙем – Мәсәғүт педагогия колледжы һәм М.Аҡмулла исемендәге башҡорт дәүләт педагогия университеты. Практиканы Билән урта мәктәбендә башланым, әммә ике тиҫтә йыл самаһы яҙмышым Яңы Балаҡатайҙағы 1-се һанлы урта мәктәп менән тығыҙ бәйле.
- Һеҙ ошо төбәктә тыуғанһығыҙмы?
- Эйе, мин Биләндә тыуғанмын, Әшәй ауылында үҫтем, ә Яңы Балаҡатайҙа 20 йыл йәшәйем. Минең ғаиләм – ирем һәм ике ҡыҙым- улар минең төп таянысым. Өлкән ҡыҙым инде студент, икенсеһе һигеҙенсе класс уҡыусыһы. Йорт менән мәктәп араһындағы баланс – ул өҫтөнлөктәрҙе планлаштырыу һәм урынлаштырыу сәнғәте, был йәһәттән миңә яҡындарымдың ярҙамы бик ҙур.
- Һеҙ оҙаҡ ваҡыт балаларҙы ижади тәрбиәләү менән шөғөлләндегеҙ. Бөтә учреждениены етәкләргә нисек ҡарар иттегеҙ?
- Ҡарар яйлап өлгөрҙө. Миңә директор вазифаһын тәҡдим иткәндә, был бөтә ауыл алдында ҙур яуаплылыҡ тип уйланым, сөнки беҙҙең мәктәп – легенда. Ижад һәм тәрбиә эше – ул һәр ваҡыт ижад һәм команда рухы. Был сифаттарҙы мин үҙем менән етәксе кабинетына ла алып килдем.
- Һеҙ үҙегеҙҙең етәкселек стилегеҙҙе нисек һүрәтләйһегеҙ?
-Мин талапсан, әммә ижади ҡарашлы ғәҙел лидер. Ҙур коллективтың эше дисциплинаһыҙ мөмкин түгел, әммә һығылмалылығы һәм хәҙерге мәктәптә стандарт булмаған ҡарарҙарҙы күрә белеүе лә мөмкин түгел. Мин аныҡ ҡағиҙәләр, асыҡ диалог һәм берҙәм ижад яҡлы.
- Коллега статусынан етәксе статусына күсеү ауыр булдымы?
-Был нескә мәл. Бында асҡыс – ихтирамда. Мин бер ҡасан да уҡытыусы булыуҙан туҡтаманым. Директор булараҡ минең бурысым – уҡытыусыларҙы ишетеү, уларҙың башланғыстарын хуплау һәм ҡатмарлы ҡарарҙар өсөн яуаплылыҡты үҙ өҫтөңә алыу. Беҙ барыбыҙ ҙа бер маҡсат – балаларыбыҙҙың уңышы өсөн эшләйбеҙ.
- Һеҙҙең карьерағыҙҙа бик күп наградалар тупланған. Уларҙың ҡайһыһы иң ҡиммәтлеһе?
- Рәсми грамоталар хеҙмәтте таныу булараҡ мөһим, әммә минең өсөн иң ҡиммәтле «бүләк» – коллегаларымдың ышанысы һәм ата-әсәләрҙең ихтирамы. Ә иң тулҡынландырғыс мәлдәр – сығарылыш уҡыусыларының рәхмәт һүҙе. Ошо минуттарҙа аңлайһың: һинең хеҙмәтең бушҡа үтмәне, балалар яҡшы кешеләр булып үҫте. Был баһалап бөтөргөһөҙ.
- Һеҙ “беренсе” мәктәп традицияларын үҙгәртергә ниәтләйһегеҙме?
- Һәр йола ҡасандыр яңылыҡ булған. Мин емерергә түгел, ә үҫтерергә ниәтләйем. “Минеке” – хеҙмәттәшлек атмосфераһы, унда һәр кем үҙ ҡиммәтен тоя. Беҙ проект эшмәкәрлеген һәм мәктәп үҙидараһын көсәйтәсәкбеҙ, әммә быны һаҡсыл эшләйәсәкбеҙ.
- Һеҙҙең өсөн нимә мөһимерәк: көндәлектәге баһаламалармы, әллә уҡыусының шәхси сифаттарымы?
- Һис шикһеҙ, кешелек сифаттары. Баһа -ул юлдың билдәле бер өлөшөндә генә билдә. Ә изгелек, намыҫлылыҡ, ныҡышмалылыҡ һәм уҡырға теләк – ул ғүмерлек нигеҙ.
- Зөлфиә Мөхәмәтулла ҡыҙы, идеаль мәктәпте ниндәй итеп күрәһегеҙ?
-Мин мәктәпте бөтә ауыл өсөн йәлеп итеү үҙәге тип хыялланам. Был заманса, хәүефһеҙ арауыҡ, унда һәр бала үҙ йүнәлешен таба: спорттан алып юғары технологияларға тиклем. Был бина ғына түгел, ә тере организм, беҙҙең райондың йөрәге.
- Эштән һуң нисек яңынан көс йыяһығыҙ?
- Минең йыуанысым – әүҙем ял: саңғы, йога, Урал тауҙарына күтәрелеү. Был ҡеүәтле энергия заряды бирә. Тыныс мауығыуҙарҙан нейрографиканы һәм алмаз мозаикаһын яратам, улар уйҙарҙы бик яҡшы тәртипкә килтерә.
- Быйылғы уҡыу йылында һеҙҙең алдығыҙҙа ниндәй төп маҡсат тора?
- Иң мөһиме-тотороҡлолоҡто һәм ыңғай климатты һаҡлап, яраҡлашыу осорон уңышлы үтеү. Беҙ ата-әсәләрҙе һәм уҡыусыларҙы берлектәге проекттарға йәлеп итеү системаһын эшләтеп ебәрергә теләйбеҙ.
- Мәктәп йылдарына ҡайтһағыҙ, үҙегеҙгә нимә кәңәш итер инегеҙ?
-“Үҙеңә ҡыйыуыраҡ ышан! Үҙ ҡарашыңды яҡлауҙан ҡурҡма һәм мәктәптә ваҡытыңды ҡәҙерлә – һинең юлың бында яңы ғына башлана”.
- Зөлфиә Мөхәмәтулла ҡыҙы, ата-әсәләргә һәм уҡыусыларға әйтер һүҙҙәрегеҙ?
- Хөрмәтле ата-әсәләр, беҙ һеҙҙең менән-бер команда! Әйҙәгеҙ, ышаныслы мөнәсәбәттәр төҙөйбөҙ. Килегеҙ, тәҡдим итегеҙ, идеялар менән уртаҡлашығыҙ. Бергәләп барыһын да булдырабыҙ! Ә һеҙгә, ҡәҙерле уҡыусылар, яңылыҡты һынап ҡарағыҙ һәм яңылышырға ҡурҡмағыҙ. Мәктәп – һеҙҙең икенсе йортоғоҙ һәм сикһеҙ мөмкинлектәр арауығы!
Азалина Битаева